
Bir mutfakta en çok temas ettiğimiz ürün hangisidir?
Bıçak mı? Tencere mi? Baharatlar mı?
Hayır.
Kesme tahtası.
Her gün onlarca kez üzerine sebze, et, tavuk, meyve, ekmek, çiğ ürünler koyuyoruz.
Yani sağlığımızı doğrudan etkileyen en kritik mutfak ekipmanıdır.
Bu nedenle şu soru hayatidir:
Bu konu internette yıllarca yanlış anlaşılmıştır.
Pek çok kişi “plastik daha hijyenik görünüyor” zannetmiştir.
Ama bilimsel araştırmalar, gerçek hijyenin doğal ağaçlarda, özellikle zeytin ağacında olduğunu göstermektedir.
Bu blog yazısında tüm materyalleri bilimsel çalışmalar, mikroorganizma testleri, dayanıklılık analizleri ve mutfak profesyonellerinin yorumlarıyla karşılaştırıyoruz.
Plastik ilk bakışta hijyenik görünür çünkü:
parlaktır,
pürüzsüzdür,
“yıkanınca temiz olur” hissi verir.
Ama gerçekte durum tamamen farklıdır.
Araştırmalar gösteriyor ki bıçak izleri plastik içinde mikro oluklar yaratır.
Bu oluklarda:
Salmonella
Listeria
E. Coli
Staphylococcus
gibi bakteriler yerleşir ve sabit koloniler oluşturur.
Bu bakteriler:
✔ Bulaşık makinesinde ölmez
✔ Kaynar su ile tamamen temizlenemez
✔ Deterjan çatlağın içine ulaşamaz
Plastik tahtayı ne kadar yıkarsanız yıkayın içine işleyen bakteri kalır.
Mutfak profesyonelleri plastik tahtaların:
kesik izleri
çentikler
kıvrılmalar
renk bozulmaları
nedeniyle ortalama 2–4 ay içinde hijyen dışı hale geldiğini söylüyor.
Sonuç: Hijyen değil, bakteriyel bir tuzak.
Araştırmalarda plastik kesme tahtalarından:
mikroplastik parçaları
BPA, ftalat
çeşitli toksik maddeler
yiyeceklere geçtiği tespit edilmiştir.
Bu, uzun vadede hormon bozukluklarına ve bağışıklık sorunlarına yol açabilir.
Bambu son yıllarda popüler oldu.
Ancak mutfak profesyonelleri bambuyu hijyenik bulmaz. Neden?
Bambu “çim ailesinden” gelir, gerçek bir odun yapısı yoktur.
Bu nedenle kesme tahtası yapmak için:
bambu lifleri
endüstriyel tutkal
basınç
reçine
kullanılır.
Bu yapıştırıcılar:
Formaldehit
Urea-formaldehit reçineleri
Melamin bileşikleri
içerir.
Bu bileşiklerin bir kısmı yemeklere geçebilir.
Bambu suyu çok hızlı emer.
Sonuç:
✔ kabarma
✔ çatlama
✔ küflenme
✔ küf mantarı
✔ kokma
özellikle et kesimlerinde ciddi hijyen riski oluşturur.
Bambu çok serttir ama lif yapısı dağınıktır.
Bu nedenle bıçak darbelerini emer ve zamanla bıçak keskinliğini kaybeder.
Profesyoneller tarafından tercih edilmez.
Bilimsel araştırmalar, doğal ağaçların plastikten daha hijyenik olduğunu kanıtlamaktadır.
Unutma:
Bu doğanın kendi mekanizmasıdır.
Plastikte bakteri yüzeyde kalır, çoğalır.
Ahşapta ise:
Bakteri tahtanın içine çekilir
Hava alarak oksijensiz kalır
Kendi kendine ölür
Bu fenomen bilimsel araştırmalarda “capillary drying effect” olarak geçer.
Ahşap bir antibakteriyel yüzeydir.
Selüloz bazlı liflerde bakteriler 3–6 saat içinde ölür.
Plastikte ise 48–100 saat canlı kalabilir.
Aradaki fark çok büyüktür.
Ahşap:
sıcak su
sabun
doğal yağlar
ile derinlemesine temizlenebilir.
Plastikteki çatlaklar ise hiçbir zaman tamamen temizlenmez.
Ahşaplar arasında hijyen sıralaması yapılacaksa sonuç:
Ceviz
Meşe
Akasya
Bambu (doğal değil, yapıştırılmış)**
Zeytin ağacı neden 1 numara?
Zeytin ağacının içerdiği oleuropein, bilimsel olarak antibakteriyel ve antifungal madde olarak bilinir.
Bu madde:
bakterilerin çoğalmasını engeller
virüsleri zayıflatır
küf oluşumunu engeller
yüzeyde uzun süre koruma sağlar
Bu yüzden zeytin ağacı:
✔ kokmaz
✔ küf tutmaz
✔ şekil değiştirmez
✔ bakteri barındırmaz
Zeytin ağacı, diğer ağaçlara göre daha az su çeker.
Bu, bakterinin çoğalmasını engeller.
Zeytin ağacının damar yapısı:
çok sıkı
çok sert
kapalı gözeneklidir
Bu sayede bakteriler yüzeye tutunamaz.
Bıçak izleri ne kadar az olursa o kadar hijyeniktir.
Zeytin ağacı yoğunluğu yüksek olduğu için bıçak kolay kolay iz bırakmaz.
Dünya genelindeki şefler ve gastronomi okulları:
plastik yerine
bambu yerine
zeytin ağacı tahtaları kullanır.
Bunun sebepleri:
✔ hijyen
✔ antibakteriyel yapı
✔ bıçağa zarar vermemesi
✔ uzun ömür
✔ yüzey stabilitesi
✔ doğal yapısı
ve tabii ki estetik görüntüsü.
CUVESTA, %100 doğal tek parça zeytin ağacı kullanır.
Yani:
yapıştırıcı yok
dolgu yok
kimyasal yok
Ayrıca:
ekstra zımpara
food-grade yağ bakımı
kenar yuvarlama
antibakteriyel yüzey hazırlığı
ile ürünler premium seviyeye çıkarılır.
Doğru bakım ile yıllarca steril kalabilir.
Plastik mi?
— Bakteri yuvası.
Bambu mu?
— Yapıştırıcı içerir ve çabuk küflenir.
Zeytin ağacı mı?
— Doğal antibakteriyel, en hijyenik kesme tahtasıdır.
Bu bilimsel gerçekler nedeniyle gastronomi dünyası ve premium markalar (CUVESTA gibi), zeytin ağacını her zaman birinci sıraya koyar.